حزب توده ایران

سرمایه‌داری و توسعه در کشورهای جهان سوم

کشورهایی را که ما امروز "جهان سوم" می‌نامیم همیشه به شکل کنونی‌شان وجود نداشته‌اند. این کشورها به‌دلیل یورش سرمایه‌داری کشورهای رشدیافتهٔ استعمارگر دستخوش دگردیسی‌ ساختاری‌ای ویژه شدند. پس از آن بود که برخی از اقتصادشناسان، با پیش‌کسوتی "آندره گوندر فرانک"، از گزاره "رشد کشورهای رشدنیافته" برای نام بردن از این پدیده بهره جستند.

مارکسیسم دانش اجتماعی زمان ماست - ژان کلو دلونی

من یکی از کسانی‌ام که در گهوارهٔ آذین شده با آثارمارکسیسم به دنیا نیامده‌اند. امّا من، به مثابه پژوهشگر، زندگی خود را وقف درکِ چیستیِ سرمایه‌داری با کمک نظریه‌های مارکس کرده‌ام. برخی از ابزارهای او، برای مثال حساب‌های ملّی را، مطالعه کرده‌ام. سعی کرده‌ام نرخ بهره‌کشیِ کارگران در فرانسه را طی نزدیک به یک قرن اندازه‌گیری کنم. در طول زندگی حرفه‌یی‌ام تلاش کرده‌ام "خدمات"ی را که در کشوری مانند فرانسه در گسترش بوده است، درک کنم. این اواخر، به روندهای جهانی‌سازی سرمایه‌داری علاقه‌مند شدم. در این زمینه بود که به اقتصاد چین، و سوسیالیسم در چین، بسیارعلاقه‌مند گشتم. ولی همین‌جا باید بگویم که نظرهای من فقط مربوط به موضوع خدمات و رابطهٔ آن با صنعت است.

چگونه راست افراطی از برزیل تا ایتالیا صحنه گردانی می‌کند!

راست افراطی در شرایط کنونی در تدوین سیاست اقتصادی‌ای کارا با چالش روبرو است، اما اگر در این امر موفق شود، سرمایه‌داری بزرگ در حمایت از تندروها تردید نخواهد کرد. پیشتازی "ژایر بولسونارو"، نامزد راست افراطی، در دور نخست انتخابات ریاست جمهوری برزیل، مُهر تأییدی بر تهدید اقتدارگرایی و رشد آن در جهان است. این نامزد راست افراطی با کسب غیرمنتظره ۵۰ میلیون رأی یا ۴۶ درصد از آرای ریخته شده در صندوق‌ها، پیروزی حزب چپ‌گرای کارگران برزیل را در دور دوم انتخابات و نتیجه نهایی با وضعیتی بس دشوار و اضطراب‌آور روبرو کرده است.

نگاهی به سیاست‌های مداخله‌گرانهٔ دولت ایالات متحده آمریکا در آمریکای لاتین

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز سوّم مهر امسال در مجمع عمومی سازمان ملل متحد سخنرانی کرد. او در صحبت‌هایش از جِیمز مونرو، پنجمین رئیس‌جمهور ایالات متحده  آمریکا در اوایل قرن نوزدهم، یاد کرد که گفته بود ایالات متحده  آمریکا حق دارد کنترلش را بر کشورهای منطقهٔ‌ آمریکا اعمال کند و هیچ قدرت خارجی توسعه‌طلبی را که بخواهد به نیمکرهٔ غربی دست‌اندازی کند، نباید تحمّل کند. ۲۰۰ سال بعد، اکنون دولت آمریکا بار دیگر بر حق آن دولت در تحمیل کردن خواست‌هایش بر کشورهای سراسر قارهٔ آمریکای لاتین تأکید می‌کند!

دموکراسی برزیل در خطرِ دیکتاتوری فاشیستی

همان‌طور که در خبرها آمده بود، در انتخابات سراسری اخیر در برزیل که روز یکشنبه ۱۵ مهر (۷ اکتبر) برای انتخاب رئیس‌جمهور و معاون او، و همچنین اعضای مجلس نمایندگان و یک‌سوّم اعضای مجلس سنا و فرمانداران ایالتی برگزار شد، ژاير بولسونارو، نامزد راست‌گرای افراطی با کسب ۴۶٫۷درصد آرای ریخته شده به صندوق‌ها بیشتر تعداد رأی را به خود اختصاص داد، در حالی که فرناندو حداد، رقیب اصلی او از حزب کارگر، با کسب ۲۸٫۳۷درصد آرا نفر دوّم انتخابات ریاست‌جمهوری شد. به این ترتیب، چون هیچ‌یک از نامزدها اکثریت آرا را به دست نیاورد، انتخابات ریاست‌جمهوری به دور دوّم کشیده شد که در روز ۶ آبان (۲۸ اکتبر) برگزار خواهد شد.

نگرانی‌ها نسبت به توافق‌نامهٔ تجاری جدید آمریکا-کانادا-مکزیک

پس از روی کار آمدن ترامپ، دولت آمریکا اعلام کرد که از توافق تجاری بدون تعرفهٔ گمرکی نفتا (توافق‌نامهٔ تجارت آزاد آمریکای شمالی) میان سه کشور آمریکا، کانادا، و مکزیک بیرون می‌رود. یادآوری می‌شود که نفتا از اوّل ژانویهٔ سال ۱۹۹۴ (دی ۱۳۷۲) اجرایی شد.

پس از اعلام تصمیم دولت آمریکا برای بر هم زدن نفتا، مذاکره بر سر توافق تازه از سال ۲۰۱۷ آغاز شد. روز اوّل اکتبر (۹ مهر) امسال سرانجام توافق اصولی میان سه کشور حاصل شد. توافق تجارت بدون تعرفهٔ گمرکی جدید که به نام USMCA، یا توافق‌نامهٔ آمریکا-مکزیک-کانادا، خوانده می‌شود، پس از بررسی و تصویب در مجلس‌های قانون‌گذاری این سه کشور، اجرایی خواهد شد.

«ونزوئلا: سیاه‌کاری‌های  «سپاه نیکوکاری

«ونزوئلا: سیاه‌کاری‌های «سپاه نیکوکاری*

سوکورو گومز: ما پیشنهاد مداخله نظامی آمریکا مبنی بر تهدیدات ونزوئلا از سوی  دبیرکل سازمان کشورهای قاره آمریکا را مردود اعلام می‌کنیم!

گزارشگرانی مترقی و متعهد همچون خانم "نیما کراس"، در ماه‌های اخیر، ماهیت و عملکرد سازمان‌های غیردولتی زیر حمایت آمریکا و مستقر در مرز کلمبیا، کشوری که به‌تضعیف همسایه سوسیالیست خود مشغول است، را افشا کرده‌اند. درحالی‌که دامن زدن به افسانه "فاجعه انسانی" در ونزوئلا به‌وسیله ایالات‌متحده، اتحادیه اروپا و کلمبیا به‌شدت ادامه دارد، سازمان‌های غیردولتی آن‌ها نیز در مرز کلمبیا در فعالیت‌اند.

۱۰۰۰ روز حیات یک انقلاب

حزب کمونیست شیلی در کتابی که اخیراً منتشر کرده است، بر پایهٔ سند و مدرک‌های موجود حزبی، دربارهٔ دورهٔ سه‌سالهٔ حیات دولت جبههٔ "وحدت مردمی" شیلی به‌رهبری سالوادور آلنده به ارزیابی‌ای نقادانه پرداخته ‌است. سالوادور آلنده رئیس‌جمهور برگزیدهٔ مردم شیلی در ۱۲ آبان‌ماه ۱۳۴۹ (۳ نوامبر ۱۹۷۰) به‌قدرت رسید و در ۲۱ شهریورماه ۱۳۵۲ (۱۱ سپتامبر ۱۹۷۳) با کودتائی آمریکایی به‌وسیلهٔ  ژنرال آگوستو پینوشه- فرماندهٔ کل قوا- سرنگون شد. نتیجه‌گیری‌های مبحث‌های مختلف این کتاب باارزش، درس‌هایی مهم برای نیروهای مدافع انقلاب‌های ملی‌دموکراتیک دربر دارد. نویسندهٔ کمونیست اسکاتلندی نقدی بر این کتاب باارزش نگاشته است که در مقالهٔ زیر می‌خوانید.

پراکنده‌کاری* و سرمایه‌داری معاصر

نوشتهٔ پروفسور جاناتان وایت، استاد مارکسیست اقتصاد و علوم سیاسی (مدرسه علوم اقتصادی لندن، انگلستان)

شرکت‌های چندملیتیِ محصولِ تمرکز و تجمّع (گردآیی) سرمایه در حال گسترش‌اند و کارگران هرچه بیشتری را به کارِ مُزدی[*] می‌کشانند، ولی در این روند، ارتش ذخیرهٔ صنعتی جهانی و پراکنده‌کارِ خودشان را هم پدید می‌آورند.

بزرگداشت «روز جهانی صلح»، در جمهوری خلق چین

نیروهای معتقد به صلح و هوادار صلح در سراسر جهان، هرسال، روز جهانی صلح یا "روز صلح"، در روز ۳۰ شهریورماه (۲۱ ماه سپتامبر) را با مراسمی ویژه برگزار می‌کنند. در این روز که در سال ۱۹۸۱ با رأی مثبت همه کشورهای عضو سازمان ملل متحد به‌نام روز صلح تعیین شد، سعی می‌شود ملت‌ها و نیروهای مختلف با برگزاری جلسه و انجام فعالیت‌هایی در عرصه‌های آموزشی، هنری، عدالت اجتماعی و محیط زیست، دیالوگی تأثیرگذار و ماندگار را پایه‌ریزی کنند.

Top