پویهٔ پیدایش سندیکاهای کارگری در ایران- بخش پانزدهم

پویهٔ پیدایش سندیکاهای کارگری در ایران- بخش پانزدهم

دوران شکوفایی جنبش سندیکایی در ایران، چنانکه دیدیم، مناسبات سرمایه‌داری به‌شکل پیوسته جای خود را در تمامی سطوح جامعه می‌گشاید. رشد صنایع و گسترش تولید ناگزیر باعث تقویت کمی و کیفی طبقه کارگر ایران می‌شود. پس از سقوط دیکتاتوری رضاخانی و زیر تأثیر روندهای جهانی تغییرها و تحول‌های دامنه‌داری در جامعه ایران رخ می‌دهد و ازاین‌رو شرایط مساعدی برای جنبش کارگری و سندیکایی میهن ما پدید می‌آید.

در مهرماه سال ۱۳۲۰حزب تودهٔ ایران به‌مثابهٔ ادامه‌دهندهٔ حزب کمونیست ایران به‌وسیلهٔ کمونیست‌ها  و کارگران زندانی و تبعیدی پایگذاری می‌شود. تأسیس حزب تودهٔ ایران یک واقعهٔ عظیم تاریخی در میهن ماست که به‌نوبه خود باعث اوج‌گیری و سازماندهی جنبش دمکراتیک سراسری مردم ایران می‌شود. حزب تودهٔ ایران از آغاز فعالیت، کار ناتمام سلفِ خود حزب کمونیست ایران در جنبش کارگری و سندیکایی را دنبال می‌کند. رفیق شهید مهدی کیهان در مقالهٔ ارزندهٔ خود به‌نام “۷۰ سال جنبش سندیکایی در ایران” که در سال ۱۳۵۹ نگاشته ‌است، دراین‌باره می‌نویسد: “در فاصلهٔ سال‌های ۱۳۲۰ تا ۱۳۳۲ جنبش سندیکایی و اتحادیه‌ای ایران، به‌رشد عظیمی نائل گشت. این دوران از جنبش سندیکایی و کارگری ایران را می‌توان شامل دو مرحلهٔ اساسی دانست. یکی سال‌های ۱۳۲۰- ۱۳۲۶ که ما شاهد رشد پیگیر و بلاوقفه جنبش سندیکایی و کارگری هستیم و دیگری سال‌های ۱۳۲۸- ۱۳۳۲ که جنبش سندیکایی و اتحادیه‌ای‌ زحمتکشان ایران ناگزیر است در مواجهه با مقاومت‌های آگاهانه و غیرآگاهانه محافل ملی‌نما که با تحریک و اغوای دول امپریالیستی و ارتجاع درباری، به‌عمل می‌آمد، راه خودرا به‌جلو هموار سازد. در مرحله اول، یعنی طی سال‌های۱۳۲۰- ۱۳۲۶ زمانی که حزب سیاسی طبقه کارگر – حزب تودهٔ ایران- و همراه با آن جنبش سندیکایی و اتحادیه‌ای کارگران ایران از فعالیت علنی برخوردار بودند، جنبش سندیکایی ایران به‌سرعت مراحل تشکل و آگاهی صنفی و سیاسی را درنوردید (مجله دنیا، نشریه سیاسی و تئوریک کمیته مرکزی حزب توده ایران، شماره ۲، سال دوم، دوره چهارم، صفحه ۳۲).

پایان بخش پانزدهم – ادامه دارد

به نقل از ضمیمۀ کارگری «نامۀ مردم»، شمارۀ ۸۱، ۹ بهمن  ۱۴۰۲