اولویت ما برپا کردن جنبش صلح‌خواهی نیرومندی است
رهبر حزب کمونیست آلمان، “پاتریک کوبله”، با “بن چاکو”، سردبیر نشریهٔ “مورنینگاستار”، در مورد افزایش سرکوب اعتراض‌ها به نظامیگری آلمان و پیامدهای این نظامیگری بر جامعه و کشورش صحبت می‌کند.
سال‌ها هفته‌نامهٔ کمونیستی آلمانی “UZ” (Unsere Zeit) – “عصر ما”- جشنواره‌ای دوسالانه حاوی سیاست، فرهنگ، و موسیقی مترقی به‌نام “Pressefest” (“پرسه‌فست” یا جشنوارهٔ مطبوعات) را در “ریوی‌یِرپارک” (Park Revier) در شهر “دورتموند” برگزار می‌کرد.
برگزاری این جشنواره رویدادی بزرگ به‌شمار می‌رفت و هر دو سال یک بار در تابستان هزاران نفر را به‌سوی خود جلب می‌کرد. مناظره‌های اندیشه‌ورزانه در فضایی آرام در آن انجام می‌شد. حتا یک استخر شنا در محوطهٔ آن بود که رفقا می‌توانستند درصورت تمایل و به‌منظور استراحتی کوتاه در آن شنا کنند.
آخرین “جشنوارهٔ مطبوعات” دورتموند پیش از همه‌گیری کرونا برگزار شد و هفته گذشته “عصر ما” و حزب کمونیست آلمان این رویداد را که نام آن از “جشنوارهٔ مطبوعات” به “روزهای صلح” تغییر نام یافته است مانند سال ۲۰۰۰/۱۳۷۹ در مقیاسی بسیار کوچک‌تر در برلین برگزار کرد.
ریویر پارک و پارک‌های مشابه به میزبانی از نیروهای چپ دیگر تمایلی ندارند. پاتریک کوبله، رهبر حزب کمونیست آلمان، افزایش سرکوب سیاسی نیروهای چپ را مقصر می‌داند. او به سردبیر مورنینگاستار می‌گوید: “ما درخواست مکان‌هایی با این اندازه را می‌دهیم که پاسخ همیشه ٬نه، با پوزش٬ است.” آنان [نیروهای چپ] از چهار پارک بزرگ در منطقهٔ “رور” (Ruhr) درخواست برگزاری این مراسم کردند. “این پارک‌ها چون به پول نیاز داشتند با تقاضای ما موافقت کردند که می‌توانستند ۳۱ هزار یورو یا ۲۶ هزار پوند دریافت کنند اما مقام‌های مسئول محلی نپذیرفتند و اعلام شد که هیچ‌یک از چهار پارک در آینده اجازهٔ میزبانی از سازمان‌های سیاسی را نخواهد داشت.” درنهایت، برنامه “روزهای صلح” در ساختمان قدیمی روزنامهٔ “آلمان نو” (Neues Deutschland) و میدان روبروی آن برگزار شد. اما در سنجه با گذشته این کاهشی شدید بود. و اکنون سازمان‌دهندگان مطمئن نیستند که بار دیگر بتوانند این برنامه را در همان جا برگزار کنند.
گفتگو درباره مکان برگزاری “روزهای صلح” که مدیریت آن با حزب “چپ” (Die Linke) است، شامل هشدارهایی علیه ابراز همبستگی عمومی با فلسطین بود، با این حال این هشدارها از دعوت از سخنرانان فلسطینی و فریاد جمعیت با شعار “فلسطین آزاد باید گردد” در هنگام معرفی آنان در عصر روز شنبه نتوانست مانع شود.
سرکوب جنبش همبستگی با فلسطین در آلمان در قیاس با دیگر جنبش‌های همبستگی در جهان یکی از شدیدترین رویکردها در این زمینه بود. در ۵ آگوست/۱۵ مرداد، دادگاه برلین یک زن جوان را به دلیل رهبری در سر دادن شعار “از رودخانه تا دریا، فلسطین آزاد خواهد شد” محکوم کرد.
در مردادماه گذشته، پلیس به زور وارد ساختمانی شد که میزبان کنفرانسی دربارهٔ فلسطین بود و آنجا را قطع و صدها شرکت‌کننده را متفرق کرد، زیرا یکی از سخنرانان از طریق ویدئو صحبت می‌کرد و از حماس ستایش به‌عمل آورد. همچنین از ورود “دکتر عسان ابوسیتا”، جراح فلسطینی و رییس دانشگاه گلاسکو، به آلمان برای سخنرانی دربارهٔ کار و مشاهداتش در بیمارستان‌های غزه جلوگیری شد.
کمونیست‌های آلمان با سرکوب بیگانه نیستند. آنان در سال ۲۰۲۱/۱۴۰۰ در دادگاه‌ها از لغو فعالیت قانونی حزب سیاسی‌شان جلوگیری کردند. اما به‌گفتهٔ کوبله، فضای کنونی فضایی جدید است. او می‌گوید: “این تحولی عادی نیست. دو سال پیش هیچ‌کس فکرش را نمی‌کرد به دلیل فریاد زدن ٬فلسطین آزاد باید گردد٬ به‌دست پلیس بازداشت شود.”
کوبله این را بخشی از تلاشی گسترده‌تر که جنبش صلح‌خواهی را غیرقانونی و ناسازگار با منافع کشور آلمان می‌داند و می‌گوید: “اگر شما بگویید ما طرفدار صلح با روسیه هستیم، آنان شما را متهم به حمایت از پوتین می‌کنند.” او ادامه می‌دهد: “آنچه ما شاهد آن هستیم بازسازی واپس‌گرایانه و نظامی‌گرایانه دولت است. آنان باید ابزارهای سرکوب را تقویت کنند، زیرا می‌دانند سیاست‌های جنگ‌طلبانه دولت مردم را وادار می‌کند تا هزینه‌هایش را بپردازند و این می‌تواند دردسر و پیچیدگی‌هایی را در پی داشته باشد. دولت آلمان هم‌زمان که بودجه نظامی‌اش را به‌طورانبوه افزایش می‌دهد برای کاهش شدید بودجه به تمامی خدمات رفاهی یورش آورده است. و مردم ناگزیند از راه‌هایی مختلف برای این سیاست‌ها هزینه بپردازند. اگر برای رفت‌وآمد با ترن تردد می‌کنید به مقصد دیر خواهید رسید. زیرا آسیب‌دیدگی زیرساخت‌ها در صنعت و خدمات راه‌آهن اثر گذاشته است. بیمارستان‌ها و آموزشگاه‌های‌مان با بحران روبرو شده‌اند، زیرا زیرساخت‌ها آسیب دیده است. ”
هم‌زمان سطح دستمزدها پایین مانده است و تورم رو به بالا دارد به‌ویژه در بخش انرژی که قیمت آن به دلیل تحریم‌های اعمال شده بر گاز روسیه که اقتصاد آلمان را رونق می‌بخشید، افزایش یافته است.
تاثیر این وضعیت بر تولیدات صنعتی آلمان شدید بوده است. اقتصاد در این کشور کوچک شده و شرکت‌های بزرگ در حال انتقال تولیداتشان به ایالات متحده هستند، زیرا هزینه سوخت ارزان‌تر است. چرا کسب‌وکارهای آلمانی این وضعیت را برمی‌تابند؟
کوبله می‌گوید: “خب، همان‌طور که شما می‌گویید، آن‌ها می‌توانند به ایالات متحده نقل‌مکان کنند و هزینه آن را به طبقه کارگر تحمیل کنند. برای خوانندگان بریتانیایی طبقه حاکمی که در برابر نابودی صنعت داخلی بی‌تفاوت است اگر بتواند سود بیشتری در خارج کسب کند چیز جدیدی نخواهد بود.
سرمایه‌داران آلمان دچار دو دستگی شده‌اند. “هزینه سوخت برای صنعت شیمیایی این کشور به‌شدت مشکل‌آفرین شده است که بدون تردید از این وضعیت خشنود نیستند.”
اما کوبله با دیدگاه مارکسیستی به دولت اشاره می‌کند که در نقش کمیته‌ای برای خدمت به منافع طبقه حاکمیت عمل می‌کند. او می‌گوید عملکرد این دولت در آلمان در سیاست‌هایی که سودآوری شرکت‌ها را بر رفاه طبقه کارگر اولویت می‌دهند دیده می‌شود. افزون بر این، دولت به یاری آن بخش‌های صنعتی که با چالش‌های اقتصادی روبرو هستند می‌شتابد. در همان حال دولت بر این تأکید می‌کند که “اولویت در این است که در برابر روسیه و چین متحد شویم، زیرا اگر ما [بلوک غرب به‌رهبری آمریکا] سرکردگی امپریالیستی خود را از دست بدهیم، پیامدهای آن بسیار بدتر خواهد بود.”
یک مشکل عمده این است که اتحادیه‌های کارگری در مخالفت با یک دولت به‌رهبری حزب سوسیال‌دموکرات‌ها نسبت به دولتی با رهبری حزب دموکرات‌های مسیحی، بیشتر تردید دارند و بسیاری از آنان به حمایت از نظامیگری کشیده شده‌اند. اتحادیه خدمات عمومی “وردی” (Ver.di)، و بزرگ‌ترین اتحادیه کارگری آلمان، در آخرین کنگره‌اش از ارسال موشک به اوکراین حمایت کرد، در حالی که اتحادیه فلزکاران صنعتی “ای گِ متال” (IG Metall) به شورای اقتصادی سوسیال‌دمکرات‌ها (SPD) در بیانه‌ای برای افزایش هزینه‌های نظامی به ائتلافی از تولیدکنندگان جنگ‌افزار پیوستند.
اما آیا اتحادیه‌ها به‌طورمسلم با فروپاشی گسترده‌تر تولیدات صنعتی آلمان به‌دلیل جنگ مبارزه نمی‌کنند؟ “بله، آنان این کار را می‌کنند، اما اجازه دهید به نمونه‌ای اشاره کنم. یکی از اعضای حزب ما در یک شرکت بزرگ تولید کنندهٔ ماشین‌آلات چاپ که با بحران روبرو است کار می‌کند. او وجود بحران را با اعضای شورای کار اداری (تشکل‌هایی در آلمان هستند که نمایندگان کارکنان با مدیریت گفتگو و تبادل‌نظر می‌کنند) به میان آورد و آنان پیشنهاد کردند که از مدیران بپرسند و اینکه آیا بهتر نیست این شرکت به سمت تولید جنگ‌افزار روی بیاورد.”
اما آیا پشتیبانی از جنگ در میان مردم غالب است؟ یادآور می‌شوم که در سه ایالت آلمان که در آستانه انتخابات قرار دارند، تورینگن، زاکسن و براندنبورگ، به‌نظر می‌رسد همه حزب‌های تشکیل‌دهنده ائتلاف دولتی از صحنه کنار گذاشته خواهند شد. حزب دموکرات‌های مسیحی، که از جنگ نیز حمایت می‌کند، در رقابت انتخاباتی هستند اما نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد که این حزب به اعضای دیگر ائتلاف نیاز دارد.
از تنها دو حزب دیگر که در نظرسنجی‌ها رتبه اول را کسب کرده‌اند، یکی حزب راست افراطی آلترناتیو برای آلمان (AfD) است که سایر حزب‌ها همیشه گفته‌اند با آن ائتلاف نخواهند کرد، دیگری حزب ضد جنگ اتحاد سارا واگنکنشت (BSW) است که سال گذشته به‌دلیل حمایت نکردن از فراخوان حزب چپ آلمان (Di Link) از این حزب جدا شد. هر دو حزب نام‌برده با حمایت از جنگ در اوکراین مخالف‌اند.
باید افزود که آلمان به‌تازگی در تضاد با موضع پیشین خود اعلام کرد ارسال جنگ‌افزار به اوکراین را متوقف خواهد کرد و از سوی دیگر حکم بازداشت مظنون اوکراینی متهم به دست داشتن در بمب‌گذاری خط لوله گازرسانی “نورد‌استریم” را صادر کرده است.
کوبله می‌گوید توقف حمایت از اوکراین توهمی بیش نیست و تنها مانوری انتخاباتی از سوی دولت ائتلافی است. از اینکه سارا واگنکنشت از چنین تصمیمی (حمایت نکردن از جنگ در اوکراین) بهره بهره‌برداری کرده است جای تعجب نیست. چنین موضعی بخشی از سیاست‌بازی به‌شمار می‌رود. اما حزب کمونیست آلمان (DKP) اعلام کرده است که در انتخابات آینده از هیچ حزب دیگری حمایت نخواهد کرد.
البته او می‌پذیرد که که اگر حزب اتحاد سارا واگنکنشت به موضع کنونی‌اش که مخالفت با هر گونه دولتی است که از برنامه‌های استقرار موشک‌های میان‌برد ایالات متحده در آلمان حمایت کند پایبند بماند می‌تواند بهترین دستاورد واقع‌بینانه باشد. حزب کمونیست آلمان نامزدهای انتخاباتی‌اش را در ایالت براندنبورگ معرفی خواهد کرد. او می‌گوید در انتخابات آینده از حزب چپ به دلیل کنار آمدن با جنگ‌های ناتو و همچنین از حزب سوسیال‌دمکرات که به‌طوردربست موافق جنگ است حمایت نخواهد کرد.
کوبله در مورد خط لوله گازرسانی نوردستریم می‌گوید: “این نظریه جدید درباره انفجار [که یک گروه سرکش [خودسر] اوکراینی این عملیات را انجام داد] نیز نمایشی است. بدون عامل‌های دولتی این گروه نمی‌توانسته تنها با یک قایق کوچک، با چند نفر، و صد کیلو مواد منفجره، به‌انجام چنین عملیاتی دست بزند.
به‌طورکلی، کوبله تردید دارد که در پارلمان آلمان حرکت‌هایی جدی برضد هرگونه هم‌رأیی جنگ‌طلبانه شکل بگیرد و همچنین بر این باور نیست که انتخابات ریاست‌جمهوری ایالات متحده تفاوتی چندان در وضعیت را به‌بار آورد. او می‌گوید: “می‌توان گمانه‌زنی کرد که شاید موضع دونالد ترامپ نسبت به چین تهاجمی‌تر و نسبت به اروپا ملایم‌تر باشد. در حالی که موضع ٬کامالا هریس٬ در اروپا تهاجمی‌تر و در برابر چین کم‌تر تهاجمی خواهد بود. اما این‌ها همه پیش‌بینی و گمانه‌زنی است.”
این جنبش صلح‌خواهی است که می‌تواند این وضعیت را تغییر دهد، به همین دلیل حزب کمونیست آلمان برگزاری “روزهای صلح” را برای رویداد تابستان امسال در اولویت قرار داد. سازمان‌دهی مهم بعدی برای ۳ اکتبر/۱۲ مهر خواهد بود: روز وحدت آلمان و تعطیلی عمومی، اما روزی که سوسیالیست‌های آلمان در حال برنامه‌ریزی تظاهرات بزرگ ضد جنگ در برلین خواهند بود.
هم اکنون هیچ امکانی برای شکل‌گیری یک ائتلاف ضد جنگ از درون کارزار انتخابات وجود ندارد. بنابراین، باید به ساختن جنبشی نیرومندتر روی آوریم. ازاین‌روی، این تاریخ گامی بسیار مهم برای آغاز این تلاش به‌شمار می‌رود.
به نقل از «نامۀ مردم»، شمارۀ ۱۲۱۶، ۱۹ شهریور ۱۴۰۳
