پویۀ پیدایش سندیکاهای کارگری در ایران – بخش بیست و هفتم

طی همین دورهٔ زمانی علاوه بر اعتصاب‌هایی که به‌آن اشاره کردیم در شهر اصفهان در طول سال ۱۳۳۷ کارگران کارخانه‌ها به‌کرات دست از کار کشیدند و به‌اعتصاب نشستند. درهمین سال ۵۰۰ کارگر خطوط لوله نفت جزیره خارک اعتصاب کردند. یکی از اعتصابات مشهور این دوره اعتصاب کارگران بندرشاپور (امام کنونی) است، که در ۲۳ مهر ۱۳۳۷ اتفاق افتاد و با موفقیت کارگران خاتمه یافت. همچنین در فروردین ماه ۱۳۳۷ اعتصاب بزرگی متشکل از ۱۲ هزار راننده تاکسی، اتومبیل و کامیون رخ داد. این اعتصاب ازنظر انظباط و سازماندهی شایان توجه بود. به‌دستور نخست‌وزیر وقت شماری از نمایندگان رانندگان اعتصابی در جلوی مجلس بازداشت شدند. در همین روزها بود که نخست‌وزیر وقت از تریبون مجلس فرمایشی شاه‌ گفت: “از این کلمهٔ اعتصاب بدم می‌آید… این لغت را توده‌ای‌ها آوردند.” جنبش اعتصابی دراین سال‌ها با وجود سرکوب ادامه یافت. یکی از بزرگ‌ترین اعتصاب‌های کارگری اواخر سال‌های  دههٔ  ۱۳۳۰، اعتصاب بزرگ و سازماندهی‌شدهٔ سی هزار کارگر کوره‌پزخانه‌های تهران در خرداد ماه ۱۳۳۸ بود. این اعتصاب ضربهٔ مهلکی بر پیکر رژیم کودتا وارد آورد. اعتصاب به‌وسیلهٔ واحدهای نظامی به‌خون کشیده ‌شد. ۵۰ تن کارگر کشته و عده‌ای زخمی شدند. صدها کارگر نیز بازداشت و روانهٔ زندان‌ها گشتند. هم‌زمان با این اعتصاب بزرگ، کارگران کارخانه وطن اصفهان اعلام اعتصاب کردند. این اعتصاب نیز به‌خون نشست، ۱۰ تن کارگر کشته و شماری مجروح شدند.

پایان بخش بیست و هفتم – ادامه دارد