مسایل بین‌المللی

در پارلمان اسرائیل می‌کوشند صدای نمایندگان فلسطینی را خاموش کنند

نوشتهٔ آیدا توما-سلیمان در نشریهٔ ژاکوبن

روز دوشنبه [۲۳ تیر ۱۴۰۴] پارلمان اسرائیل در مورد اخراج ایمن عوده، قانون‌گذار چپ‌گرا، به‌دلیل انتقاد از اشغالگری اسرائیل رأی خواهد داد. دولت راست افراطی و حتی بخش‌هایی از اپوزیسیون میانه‌رو در حال درهم شکستن بقایای دموکراسی اسرائیل‌اند.

[توضیح: این مقاله روز ۲۰ تیر نوشته شده است. نمایندگان پارلمان اسرائیل روز دوشنبه ۲۳ تیر کوشیدند او را به‌اتهام «حمایت از تروریسم» استیضاح و از کنست (پارلمان اسرائیل) اخراج کنند، اما چون تعداد آرای مثبت به حدّ‌ لازم (۹۰ رأی مثبت) نرسید، این طرح شکست خورد.]

ایمن عوده، عضو کنست (پارلمان اسرائیل)، در حال سخنرانی در تظاهرات مشترک اسرائیل و اعراب. (عکس از ایال وارشافسکی، SOPA Images / LightRocket، از طریق Getty Images

 

بنیامین نتانیاهو و دولت راست افراطی‌اش مشکلی پیدا کرده‌اند. بله، درست است که رهبران غربی هنوز از کارزار ویرانی و نابودسازی قومی اسرائیل در غزه و جنگ‌های توسعه‌طلبانه مانند درگیری دوازده‌روزهٔ اخیر با ایران حمایت می‌کنند. با این حال، در آستانهٔ انتخابات اسرائیل که قرار است سال آینده [۲۰۲۶] برگزار شود، نتانیاهو و متحدانش پیشتاز نظرسنجی‌ها نیستند.

افتضاح ۷ اکتبر، که پیش از آن دولت برای از کار انداختن قوه قضایی تلاش‌هایی کرد، به جایگاه راست افراطی در افکار عمومی اسرائیل آسیب جدّی زده است. حتی جنگ با ایران، که بیشتر اسرائیلی‌ها آن را یورشی موفق دانستند، نتوانست چشم‌انداز انتخاباتی کشور را تغییر زیادی دهد.

در نظرسنجی شبکهٔ خبری کانال ۱۲ اسرائیل که یک روز پس از پایان درگیری‌ها با ایران در روز ۲۴ ژوئن [۳ تیر] صورت گرفت، پیش‌بینی شد که ائتلاف حاکم در انتخابات آینده فقط ۴۹ کرسی از ۱۲۰ کرسی را به دست خواهد آورد. جایگاه خودِ نتانیاهو در بلوک انتخاباتی‌اش بهتر شده است، اما ائتلاف حاکم در کل با کسب اکثریت آرا فاصلهٔ زیادی دارد.

این موقعیت متزلزل راست افراطی را به جست‌وجوی راه‌های غیردموکراتیک برای حفظ قدرت کشانده است. هدف اصلی آنها هم نمایندگان فلسطینی در کنست (پارلمان اسرائیل) و چپ‌های مخالف اشغالگری اسرائیل‌ است. بدون ما- ده تا پانزده کرسی نمایندهٔ اقلیت فلسطینی- راست افراطی می‌تواند اکثریت ساختاری‌اش را تضمین کند.

این واقعیت ائتلاف را وادار کرده است که تلاش‌های درازمدتش برای بیرون راندن قانون‌گذاران عرب از عرصهٔ سیاسی را تسریع کند. این تلاش‌ها شامل مانورهای قانونی و آیین‌نامه‌یی در کنست، کارزارهای تحریک، تبعیض ساختاری در دسترسی به حوزه‌های رأی‌گیری در مناطق و جوامع عرب‌نشین، و برنامه‌ریزی برای رفتار ترس‌انگیز پلیس در روز انتخابات است.

خطر این روند خزنده، که در دود جنگ پوشانده شده، این است که سیاست‌های فاجعه بار نتانیاهو را تثبیت می‌کند و بقایای اندک عرصهٔ دموکراتیک در اسرائیل را از بین می‌برد.

افزایش تنش‌ها

هفتهٔ آینده این کارزار به اوج جدیدی خواهد رسید و این احتمال هست که کنست ایمن عوده، همکار من و عضو کنست (نمایندهٔ پارلمان اسرائیل) را از نمایندگی پارلمان اخراج کند. کمیتهٔ مجلس نمایندگان دو هفته پیش به رد صلاحیت او رأی داد. عوده رئیس فهرست انتخاباتی چپ‌گرای هَدَش-تعال است.

کنست از سال ۲۰۱۶، از طریق وضع قانون، اخراج عضو کنست با رأی همتایان را مجاز کرده است. پس از تصویب کمیتهٔ مجلس نمایندگان، در نشست کنست در روز دوشنبهٔ آینده [۲۲ تیر] برای اخراج عوده رأی‌گیری خواهد شد. اخراج او به اکثریت قاطع ۹۰ رأی (از ۱۲۰ رأی کل نمایندگان) نیاز دارد. از چنین رویه‌ای می‌توانند برای اخراج نمایندگان پارلمان متهم به حمایت از تروریسم، تحریک به نژادپرستی، یا نپذیرفتن خصلت «یهودی و دموکراتیک» اسرائیل استفاده کنند. همان‌طور که پیش‌بینی می‌شد، این سازوکار هرگز علیه اعضای نژادپرست دست راستی کنست یا نمایندگانی که آشکارا طرفدار نسل‌کشی‌اند استفاده نشده است. در عوض، قانون‌گذاران فلسطینی و چپ‌گرا هدف قرار می‌گیرند که اقلیت کوچکی در کنست‌اند.

مدرکی که برای اخراج عوده دارند چیست؟ فرسته‌ای (توییتی) که او در روزهای اول آتش‌بس غزه در اوایل سال ۲۰۲۵ در شبکهٔ اجتماعی ایکس (X) نوشت: «از آزادی گروگان‌ها[ی اسرائیلی] و زندانیان [فلسطینی] خوشحالم. اکنون هر دو ملت باید از یوغ اشغال رها شوند. زیرا همهٔ ما آزاد به دنیا آمده‌ایم.» خشم راست‌گراها از این است که عوده هم از گروگان‌ها[ی اسرائیلی] و هم از زندانیان فلسطینی نام برده است.

پیام انسانی سادهٔ او- اینکه هم فلسطینی‌ها و هم اسرائیلی‌ها را مردم دانسته است- در اسرائیل تابو شده است. جلسهٔ نیمه‌قضایی کمیتهٔ مجلس نمایندگان بستری برای انتقادهای تند نمایندگان دست راستی شد. اوشر شکالیم، عضو کنست از حزب لیکود نتانیاهو، مدعی شد که «در جاهای دیگر می‌توانند شما را به‌خاطر این حرف به دار بیاویزند یا جلوی جوخهٔ تیرباران [اعدام] بگذارند» و تلویحاً گفت که عوده سزاوار اعدام است. اوفیر کاتز، رهبر ائتلاف، که او نیز از حزب لیکود است، عوده را «جبههٔ هشتم» خواند، که اشاره به جنگ اسرائیل در چند جبهه است، و شهروندان فلسطینی اسرائیل را با دشمن داخلی یکسان دانست.

این موردی اتفاقی و منفرد نیست. سال گذشته همکارم عوفر کاسیف نیز به‌دلیل امضای طوماری که در آن اسرائیل به ارتکاب نسل‌کشی در غزه متهم شده بود با جلسهٔ مشابهی روبه‌رو شد. اگرچه اخراج او نیز نود رأی لازم را نیاورد (فقط هشتاد و شش رأی آورد)، بسیاری از اعضای اپوزیسیون میانه‌رو که خود را بدیل لیبرال برای نتانیاهو می‌دانند از آن حرکت حمایت کردند.

اقدام‌های بازدارندهٔ دیگر، غیر از اخراج، نیز کار ما را محدود می‌کند. برای مثال، کاسیف چندی بعد به‌مدت هشت ماه از سخنرانی در کنست محروم شد. من خودم سال گذشته به‌مدت دو ماه از سخنرانی منع شده بودم. همین هفتهٔ گذشته برای من و دیگر عضو کنست احمد طیبی محرومیت‌های کوتاه‌مدت، از چند روز تا دو هفته، اعمال کردند. دلیل: بیان اینکه اسرائیل مرتکب جنایت‌های جنگی و قتل‌عام شده است. این ادعاهای ما با شواهد گسترده تأیید شده است و حتی نخست‌وزیر سابق ایهود اولمرت و بسیاری از ژنرال‌های بازنشسته نیز همین دعوی را تکرار کرده‌اند.

اما خطرناک‌ترین تهدید در رد صلاحیت نامزدها پیش از برگزاری انتخابات بعدی است. لایحه‌ای که کاتز به پارلمان آورد و در خوانش مقدماتی تصویب شد منع شرکت نامزدهای عرب و چپ‌گرا- و احتمالاً هَدَش به‌عنوان حزب- در انتخابات را بسیار آسان‌تر می‌کند. این لایحه به کمیسیون مرکزی انتخابات- که اکنون راست‌گرایان مسلط‌اند- قدرت می‌دهد که بدون نیاز به شواهد جدّی ما را رد صلاحیت کند.

در صورت تصویب این لایحه، مشارکت شهروندان فلسطینی اسرائیل در انتخابات ممکن است کاهش یابد چون این لایحه را این طور تفسیر می‌کنند که آنها دیگر بخشی از روند دموکراتیک اسرائیل نیستند. در این صورت، راه برای حکومت بی‌رقیب ائتلافی از افراط‌گرایان راست‌گرا و متعصبان مذهبی هموار می‌شود.

خاموش کردن تنها صدای صلح‌خواهی

این واقعیتی است که ما در هدش- حزب سوسیالیست یهودی-عرب که از سال ۱۹۴۸ در کنست خدمت کرده است- از ۷ اکتبر نگرانش بودیم. متأسفانه ما تنها نیروی سیاسی در اسرائیل هستیم که هنوز می‌توانیم دیدگاه هر دو ملت را ببینیم. موقعیت منحصربه‌فرد ما به‌عنوان شهروندان فلسطینی اسرائیل این امکان را به ما می‌دهد که رنج هر دو طرف را ببینیم و بیان کنیم.

پس از فروپاشی چپ صهیونیستی، ما تنها نیروهایی در پارلمان هستیم که با اشغال و جنگ ویرانگر در غزه مخالفت می‌کنیم. ما تنها کسانی هستیم که از رنج مردم در غزه صحبت می‌کنیم، که منطق نظامی دولت اسرائیل را زیر سؤال می‌بریم، و دیپلماسی را به‌جای اعمال زور تشویق و حمایت می‌کنیم. از ۷ اکتبر، ما پیگیرانه کشتار غیرنظامیان را محکوم کرده‌ایم و خواستار خویشتنداری، مذاکره، و صلح شده‌ایم.

به همین دلیل، نه‌فقط ائتلاف حاکم، بلکه بخش بزرگی از به‌اصطلاح اپوزیسیون میانه‌رو به ما برچسب خائن و تروریست می‌زنند.

هدف حق‌کشی است

این یورش فقط برای تحریک کردن نیست- بلکه هدف آن است که حق قانونی شهروندان فلسطینی اسرائیل برای مشارکت سیاسی را از آنها بگیرند. با هدف قرار دادن صدای ما، دولت قصد دارد سلطهٔ خودش را تحکیم و همهٔ مخالفان را ساکت کند.

در بحبوحهٔ نسل‌کشی در غزه و توسعه‌طلبی اسرائیل، جهان چرا باید به این تلاش‌های داخلی برای رد صلاحیت ما اهمیت دهد؟ زیرا در درازمدت، تغییر واقعی در سیاست‌های اسرائیل- پایان دادن به اشغال، آپارتاید، نابودسازی قومی، و زدودن هویت فلسطینی- را فقط می‌توان از راه اعمال فشار از بیرون و داخل محقق کرد.

جامعهٔ جهانی باید از راه تحریم تسلیحاتی، محدودیت‌های تجاری، و به‌رسمیت شناختن کشور فلسطین عمل کند. اما مقاومت داخلی نیز به همان اندازه حیاتی است. این مقاومت باید از آنچه از چپ اسرائیل و شهروندان فلسطینی اسرائیل باقی‌مانده است سرچشمه بگیرد.

ما گواه این واقعیت هستیم که در پیش گرفتن مسیری متفاوت ممکن است، مسیری که در آن یهودیان و عرب‌ها، فلسطینی‌ها و اسرائیلی‌ها، در صلح و امنیت زندگی کنند. برای بقا و تحقق این امکان باید تلاش‌هایی را که برای ساکت کردن و رد صلاحیت ما می‌شود متوقف کرد. جامعهٔ جهانی در این مسئولیت سهیم است و همین حالا باید برای متوقف کردن این تلاش خطرناک اقدام کند.

سایت حزب تودۀ ایران

 

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا