مصاحبه با دکتر مصطفی برغوثی، از رهبران شناخته شدهٔ جنبش مردم فلسطین، در «کنفرانس جهانی ضد جنگ»- لندن

دکتر مصطفی برغوثی، با یک پیراهن سفید ساده‌، بی‌صدا در اتاقی کناری واقع در انتهای سالن اجتماعات مملو از جمعیت “وست‌مینستر” لندن نشسته و برای رفتن روی صحنه منتظر نوبت خود بود. “کنفرانس جهانی علیه جنگ” در ۳۰ خردادماه (۲۰ ژوئن ۲۰۲۶) که از سوی ائتلاف “جنگ را متوقف کنید” برگزار و سازمان داده شد دکتر مصطفی برغوثی آخرین سخنران آن بود. هنگامی که او سرانجام به جایگاه مخصوص رفت، با طولانی‌ترین تشویق حاضران در حالت ایستاده‌ در آن روز روبرو شد. برغوثی، یک پزشک و رهبر سیاسی‌ای فلسطینی از رام‌الله، دبیرکل و از بنیانگذاران “ابتکار ملی فلسطین” است. در جنبش حمایت از فلسطین در بریتانیا او به‌منزلهٔ صدای اخلاق و عدالت برای مردم فلسطین شناخته می‌شود.”

برغوثی، در گفت‌وگوی پیش از سخنرانی‌اش نسبت به آنچه باید در ادامه رخ دهد- آنچه بارها در شعارها آورده می‌شود- برای آزادی راستین فلسطین هم با تأمل‌ و هم پرشور سخن می‌گوید. او می‌گوید: “فلسطین اکنون به مسئلهٔ جهان تبدیل شده است و تنها مسئلهٔ خود این کشور نیست. همان‌طور که نلسون ماندلا پیش‌بینی کرده بود، فلسطین اکنون مهم‌ترین مسئلهٔ انسانی و عدالت‌خواهانه در سراسر جهان است. نلسون ماندلا، رئیس‌جمهور وقت آفریقای جنوبی در سخنرانی‌اش در ۱۳ آذرماه ۱۳۷۶ (۴ دسامبر ۱۹۹۷) در پرتوریا، پایتخت آفریقای جنوبی، به‌مناسبت روز جهانی همبستگی با مردم فلسطین، به حاضران یادآوری کرد که “همهٔ ما در حمایت از مبارزهٔ مردم فلسطین برای تعیین سرنوشتش و در حمایت از تلاش برای برقراری صلح، امنیت، و دوستی در این منطقه باید بیشتر تلاش کنیم.”

فراخوان ماندلا برای اقدام در همان سخنرانی مطرح شد که جملهٔ مشهورتر او نیز در آن آمده که گفت:”ما به‌خوبی می‌دانیم آزادی ما بدون آزادی فلسطینی‌ها کامل نیست؛ بدون حل منازعه‌ها در تیمور شرقی، سودان، و دیگر بخش‌های جهان.” در همین زمینه، همان‌طور که برغوثی اشاره می‌کند، حتی با وجود اینکه نسل‌کُشی غزه در اخبار زیر سایهٔ جنگ علیه ایران قرار گرفته است “فلسطین ناپدید نخواهد شد. زیرا همه می‌دانند دلیل واقعی همهٔ مسائل اینجا فلسطین است. اگر مسئلهٔ فلسطین وجود نداشت، مسئلهٔ ایران هم وجود نمی‌داشت.”

برغوثی می‌گوید همان‌گونه که ماندلا نزدیک به سه دهه پیش تأکید کرد، انجام کارهای بیشتر به‌معنای تمرکز دقیق بر نیازهای خاص و مبرم است. “یک مسئلهٔ بسیار مهم در اینجا حمایت از گروگان‌های فلسطینی است. همهٔ دنیا در مورد گروگان‌های اسرائیلی صحبت می‌کردند و اکنون همه آنان به خانه بازگشته‌اند. ولی هیچ‌کس هنوز در مورد بیش از ۱۲ هزار گروگان فلسطینی که از گرسنگی رنج می‌برند صحبتی نمی‌کند، ۱۲ هزار گروگان فلسطینی که زیر شکنجه‌هایی شدید قرار دارند و با رفتارهای پزشکی‌ای وحشتناک مواجه‌ هستند. بسیاری از آنان به بیماری جَرَب یا گری مبتلا هستند که درمان نمی‌شود و بسیاری از آنان در وضعیتی وحشتناک قرار دارند.” او ادامه می‌دهد: “دست‌های برخی از آنان را به‌دلیل دستبندهایی که به آن‌ها زده شده، حتی بدون بیهوشی قطع کرده‌اند. آنان [مأموران اسرائیلی] به مردم تجاوز می‌کنند. بنابراین ما می‌خواهیم توجه جهان به آنچه انجام می گیرد، جلب شود.”

برغوثی سپس در سخنرانی‌اش بر روی صحنه، تصویری از آن گروگان‌های فلسطینی را ترسیم کرد “که در اردوگاه‌های کار اجباری و زندان‌های اسرائیل بودند و برخی از آنان بیش از دو سال، تصور کنید بیش از دو سال بی‌وقفه بر دست‌های‌شان دستبند زده شده و هنگامی که عفونت در مچ دست آنان به‌وجود می‌‌آمد در بسیاری اوقات حتی بدون بی‌حسی دست‌های‌شان قطع می‌شد.” او می‌گوید اقدام اساسی‌ای دیگر برپایی یک کارزار فراگیر و همه‌جانبهٔ تحریم، عدم سرمایه‌گذاری، و اِعمال تحریم‌هایی است که “بی دی اس” (جنبش بایکوت، عدم سرمایه‌گذاری، و تحریم اسرائیل)شناخته می‌شود. برغوثی می‌گوید: “نخست اینکه، اسرائیل از درون تغییر نخواهد کرد. دوم، اسرائیل بسیار به سوی فاشیسم حرکت کرده است. اسرائیل تغییر نخواهد کرد مگر اینکه فشار بیرونی از توانایی تحمل آن فراتر باشد و این به‌معنای برپایی جنبش بدون خشونت و بسیار قدرتمندِ بایکوت کردن، سرمایه‌گذاری نکردن، و اِعمال تحریم است. من فکر می‌کنم ترکیبی از مقاومت ما و یک جنبش قوی “بی دی اس” توازن قوا را تغییر خواهد داد.”

هنگامی که برغوثی به روی صحنه سخنرانی رفت، بلافاصله این فراخوان را داد: “ما از شما می‌خواهیم با حمایت از تحریم، عدم سرمایه‌گذاری، و تحریم کامل و جامع علیه رژیم اسرائیل، همبستگی، کنشگری، و فعالیت‌های‌تان را به عمل تبدیل کنید.” با این حال، فلسطین، با وجود شواهد آشکار مبنی بر هدف قرار گرفتن علنی از سوی اسرائیل به‌منظور نابودی مردم فلسطین همچنان در برابر مخالفت گسترده و مداخله سایر قدرت‌ها، به ویژه متحدان دیرینه اسرائیل، یک استثنا باقی مانده است. البته در بریتانیا، حمایت از آرمان فلسطین در برخی زمینه‌ها جرم تلقی می‌شود، در حالی که سایر اقدام‌ها بر محور ابراز همبستگی به‌غلط “یهودستیزی” توصیف می‌شوند.

برغوثی می‌گوید: “دلیل آن روشن است. نژادپرستی! نژادپرستی علیه فلسطینی‌ها، نژادپرستی علیه عرب‌ها، نژادپرستی علیه مسلمانان، نژادپرستی علیه مسیحیان فلسطینی.” او می‌افزاید: “و گرایش‌های استعماری و امپریالیستی که از منافع قدرت‌های امپریالیستی محافظت می‌کنند.” با این حال، به‌باور برغوثی، بقا از “تاب‌آوری” صِرف حاصل نمی‌شود-“تاب‌آوری” واژه‌ای که برغوثی از بیان آن پرهیز می‌کند و به‌جای آن مفهومی قوی‌تر و فعال‌تر را به کار می‌برد. او می‌گوید: “این فراتر از تاب‌آوری است. این تواناییِ ایستادگی و مقاومت در برابر بی‌عدالتی است.” او در اینجا به مفهومِ اغلب ستایش‌شدهٔ “صمود” (Sumud) فلسطینی‌ها اشاره می‌کند.

او به مقاله‌ای اشاره می‌کند که همسرش، ریتا جیاکمن، پژوهشگر دانشگاهی، نوشته است با عنوان: “واکاوی مفهوم تاب‌آوری و بازسازی پایداری و مقاومت فلسطینی” که در اسفندماه ۱۴۰۴(فوریه ۲۰۲۶) منتشر شد. برغوثی توضیح می‌دهد: “ما بیشتر دربارهٔ مقاومت در برابر بی‌عدالتی صحبت می‌کنیم، نه سازگاری با بی‌عدالتی و به همین دلیل است که من آن را پایداری و مقاومت در برابر تمام شکل‌های ستمی می‌نامم که بر ما تحمیل می‌شود. مردم درک نمی‌کنند که ماندن در فلسطین چقدر دشوار است و اینکه برای ماندن در کشور خود از چه بسیاری چیزها که باید چشم‌پوشی کرد. ولی ما و حتی مردم غزه، به انجام آن مصمم هستیم. ۱۵۰ هزار نفر از مردم غزه‌ که در مصر گرفتار شده‌اند، هر روز تلاش می‌کنند بازگردند.”

برغوثی، در مقام یک پزشک، به‌ویژه نگران نابودی سیستم نظام درمانی غزه از سوی اسرائیل است. او می‌گوید: “من به‌تازگی در مورد خطرِ فروپاشی کامل سیستم بهداشتی در فلسطین مقاله‌ای نوشتم که امیدوارم منتشر شود. بیشتر بیمارستان‌ها و درمانگاه‌های ما را نابود کرده‌اند. ما از طریق “انجمن امداد پزشکی فلسطین” عملیاتی گسترده در غزه انجام می‌دهیم. ما در آنجا صد تیم پزشکی داریم که هر ماه به تقریباً دویست هزار نفر خدمات ارائه می‌دهند.” ولی این عملیات پزشکی به‌رغم توهم آتش‌بس- آتش‌بسی که به‌گفتهٔ برغوثی تا کنون ۳ هزار و دویست‌و پنجاه بار از جانب اسرائیل نقض شده است- همچنان هدف قرار می‌گیرند. او می‌گوید: “در جبالیا سه بار کلینیک را تخریب کردند، ولی ما آن را بازسازی کردیم و اکنون فعال است، اما دارو نداریم، مردم آب پاکیزه ندارند. به همین دلیل است که ۷۶ هزار مورد هپاتیت عفونی داریم. مردم هر روز رنج می‌برند، بدون غذا، بدون آب مناسب، بدون دارو، کمبود امکانات پزشکی و مدام جان خود را از دست می‌دهند.”

او می‌گوید بحران پزشکی تنها به غزه محدود نمی‌شود. “رژیم اسرائیل از دسترسی ما به بیمارستان‌های بزرگ اورشلیم و رفت و آمد بین کرانه باختری و غزه مانع  می‌شود. بنابراین سعی می‌کنند سیستم بهداشتی ما را فلج کنند. حتی تیم‌های پزشکی سیار ما در کرانهٔ باختری که از جامعه‌های در معرض تهدید از سوی شهرک‌نشین‌ها مراقبت می‌کنند، دائم از جانب گروه‌های تروریستی شهرک‌نشین مورد حمله قرار می‌گیرند.” این نگرانی‌های پزشکی اکنون بسیار به ما نزدیک شده است. برغوثی می‌گوید: “نگرانی من اکنون در مورد ۴ هزار بیمار سرطانی نه تنها در غزه، بلکه در کرانه باختری است که دارو ندارند، از جمله همسرم که مجبورم برایش داروهایی تهیه کنم که بسیار گران هستند.”

برغوثی سپس با لحنی خوش‌بینانه‌تر  در روی صحنه خطاب به حدود ۲ هزار و ششصد نفر از حضار که بین سالن اجتماعات و اتاق کنفرانس دوم تقسیم شده بودند می‌گوید: “ما فلسطینی‌ها هستیم که علیه فاشیسم رو به رشد مبارزه می‌کنیم، نه تنها در اسرائیل، بلکه در سراسر جهان. مبارزهٔ ما، مبارزهٔ شما علیه فاشیسم است. زمانی بود که این مبارزه مربوط به ویتنام بود و مردم ویتنام پیروز شدند. زمانی بود که مبارزهٔ مردم قهرمان آفریقای جنوبی علیه آپارتاید بود و آنان پیروز شدند. اکنون نوبت مبارزهٔ فلسطین است و فلسطین پیروز خواهد شد.” او می‌افزاید:

“می‌خواهند ما را از فلسطین بیرون کنند و ما هرگز فلسطین را ترک نخواهیم کرد.”

منتشره در [منبع:روزنامه “مورنینگ استار”، ۵ تیرماه ۱۴۰۵ (۲۶ ژوئن ۲۰۲۶].

* ” لیندا پنتز گونتر” نویسنده‌ای ساکن تاکوما پارک، مریلند، و نویسنده‌ کتاب ” نه به انرژی هسته‌ای. چرا که انرژی هسته‌ای جان انسان‌ها را نابود می‌کند، پیشرفت اقلیمی را از مسیر خود خارج می‌کند، و جنگ را برمی‌انگیزد”  است که توسط انتشارات پلوتو منتشر شده است.

به نقل از «نامۀ مردم» شمارۀ ۱۲۶۴، ۲۲ تیر  ۱۴۰۵